«Καλλικράτης» και Τοπική Αυτοδιοίκηση

  • Δημοσιεύτηκε: 25 Φεβρουάριος 2010

    Αποτελεί σίγουρα πολυτέλεια το να συζητούμε σήμερα για ένα νομοσχέδιο όπως αυτό για την Νέα Αρχιτεκτονική της Αυτοδιοίκησης και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης, που, μάλλον για επικοινωνιακούς λόγους, ονομάστηκε «Πρόγραμμα Καλλικράτης». Πολυτέλεια, λόγω της οικονομικής κρίσης, τεχνητής ή μη, αλλά πάντως υπαρκτής πλέον, που περνώντας τον Ατλαντικό έφθασε και απειλεί να καταστρέψει τις οικονομίες των ευρωπαϊκών κρατών. Πολυτέλεια, λόγω της οικτρής οικονομικής κατάστασης στην οποία ευρίσκεται η χώρα μας, λόγω της άφρονος πολιτικής του δικομματισμού και της εθνικής υποτέλειας στην οποία οδήγησαν την πατρίδα μας οι εκφραστές υπερεθνικών μοντέλων διακυβέρνησης.

    Μια κι είμαστε υποχρεωμένοι, όμως, να το συζητήσουμε, καλό θα είναι να πούμε μερικά πράγματα, όχι τόσο για το τεχνικό μέρος της υλοποίησης των σχεδιασμών της κυβέρνησης, όσο κυρίως για την βαθύτερη φιλοσοφία του. Ο Αριστοτέλης, στα «Πολιτικά» του λέει ότι, για να λειτουργήσει αποτελεσματικά ένας Δήμος, θα πρέπει όταν κάποιος φωνάζει από κάποιο σημείο του, να τον ακούν όλοι οι άλλοι. Τονίζει έτσι την αναγκαιότητα για μικρούς και ευέλικτους δήμους, που θα αντιμετωπίζουν άμεσα και αποτελεσματικά τα όποια προβλήματα δημιουργούνται.

    Δυστυχώς, η παρά φύσιν ζωή που διάγουμε στις μέρες μας, είχε ως αποτέλεσμα και την δημιουργία πόλεων-τεράτων, με ιδιαίτερα αυξημένες λειτουργικές ανάγκες. Μία πόλη όπως η Θεσσαλονίκη (αναφέρομαι βεβαίως στο πολεοδομικό συγκρότημα), με πληθυσμό μεγαλύτερο λ.χ. από την Κύπρο, είναι λογικό να διοικείται με σχεδιασμό μακρόπνοο. Επομένως, το μητροπολιτικό μοντέλο διοίκησης εδώ είναι απαραίτητο. Όπως φυσικά και στην Αθήνα.

    Είναι φανερό ότι, αν και ο «Καλλικράτης» ευαγγελίζεται τέτοια μοντέλα, στην ουσία δεν λέει τίποτε για τους μητροπολιτικούς Δήμους, που αποτελούν αναγκαιότητα στην εποχή μας για την διοίκηση (διακυβέρνηση) των μεγαλουπόλεων. Αντιθέτως, το συγκεντρωτικό αυτό μοντέλο διακυβέρνησης προτείνεται για την αντικατάσταση μικρότερων δήμων της περιφέρειας, που θα έχει ως αποτέλεσμα την ακόμη μεγαλύτερη εγκατάλειψη της υπαίθρου, με την δημιουργία μεγάλων δήμων αποξενωμένων από τις ανάγκες και την καθημερινότητα των χωριών ή των μικρών νησιών ή ορεινών περιοχών της πατρίδας μας, απρόθυμων και ανίκανων να δρομολογήσουν λύσεις και επικεντρωμένων κατά κανόνα στα προβλήματα της έδρας του Δήμου. Αντί δηλαδή για αποκέντρωση, ουσιαστικά θα οδηγηθούμε σε έναν τοπικό υδροκεφαλισμό, που θα οδηγήσει με την σειρά του στην οριστική καταστροφή της παλιάς κοινότητας (και δεν αναφέρομαι εδώ στην ήδη συντελεσθείσα διοικητική καταστροφή, αλλά στην κοινωνική που επίκειται).

    Κοντολογίς, το νέο νομοσχέδιο όφειλε να έχει διττό προσανατολισμό: μακρόπνοο σχεδιασμό και αντιμετώπιση της καθημερινότητας. Ο μεν για την μητροπολιτική διακυβέρνηση των μεγαλουπόλεων, η δε για την λειτουργικότητα των μικρών δήμων και κοινοτήτων της πατρίδας μας. Δυστυχώς, ο δεύτερος απουσιάζει από την φιλοσοφία του, ο δε πρώτος συμπαρασύρει και την ελληνική περιφέρεια, ουσιαστικά αφανίζοντας το θεμελιώδες διαχρονικό κύτταρο ανάπτυξης του Ελληνισμού, την έννοια του κοινοτισμού δηλαδή. Την στιγμή που σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες ο πληθυσμιακός και γεωγραφικός μέσος όρος των δήμων είναι πολύ μικρότερος (π.χ. Γαλλία, Γερμανία κ.λπ.), στην Ελλάδα δημιουργούμε τεράστιους Δήμους και Περιφέρειες, σε υλοποίηση κάποιων σκοπιμοτήτων που μόνον ο χρόνος θα φανερώσει. Περιφέρειες με κυβερνητικές αρμοδιότητες, που, σύμφωνα και με την νέα δομή της Ε.Ε., θα μπορούν να παρακάμπτουν ακόμη και την κεντρική κυβέρνηση της χώρας μας και να προσφεύγουν για θέματά τους στα ευρωπαϊκά όργανα, αποδομώντας έτσι και τα τελευταία λείψανα της εθνικής μας κυριαρχίας! Περιφέρειες που, επίσης, θα ευνοούν, λόγω του μεγέθους τους, την ανάδειξη στον διοικητικό θώκο ανθρώπων με επικοινωνιακά προσόντα, αλλά όχι κατά κανόνα και σχετικών με την αυτοδιοίκηση (τηλεοπτικών ή ποδοσφαιρικών «αστέρων» κ.λπ.), με αποτέλεσμα την γρήγορη απαξίωση και του θεσμού αυτού.

    Προτείνουμε:

    • Στο πλαίσιο της δραστικής μείωσης των μη αποτελεσματικών λειτουργικά Δήμων, εφαρμογή του μητροπολιτικού μοντέλου διοίκησης των μεγάλων πολεοδομικών συγκροτημάτων, κυρίως Αθήνας και Θεσσαλονίκης, με την δημιουργία ενός ισχυρού Δήμου με αυξημένες αρμοδιότητες, που να αρμόζουν στο πληθυσμιακό και γεωγραφικό μέγεθός τους.
    • Διατήρηση του σημερινού καθεστώτος στους πληθυσμιακά και γεωγραφικά μεσαίους Δήμους της χώρας μας.
    • Την ενθάρρυνση με συγκεκριμένα κίνητρα της αυτοτελούς ανάπτυξης των μικρότερων οικισμών της πατρίδας μας, ακόμη και με την ανεξαρτητοποίησή τους από τον Δήμο στον οποίο ανήκουν σήμερα, υπό αυστηρές προϋποθέσεις, από την στιγμή που θα παρουσιάσουν σοβαρές προοπτικές για την αυτοδύναμη ανάπτυξή τους. Η περίπτωση της Ανάβρας Φθιώτιδας αποτελεί πρότυπο ανάπτυξης ενός μικρού και μέχρι πρότινος παρακμάζοντος οικισμού.
    • Θεσμοθέτηση της εκλογής Επάρχου, στις αρμοδιότητες του οποίου θα περιέλθουν οι Τεχνικές και Οικονομικές Υπηρεσίες της περιοχής ευθύνης του, για την πιο ευέλικτη και αποτελεσματική διαχείρισή τους.

    Τέλος, και με αφορμή την εκ παραλλήλου κατάθεση του νομοσχεδίου για την παροχή ιθαγένειας στους μετανάστες, ακούστηκε από τον δήμαρχο κ. Παπαγεωργόπουλο ότι αυτό προσκρούει σε συνταγματικές διατάξεις και θα προσβληθεί στο ΣτΕ. Μπορεί να είναι και έτσι. Σκεφτείτε όμως, να έχουν γίνει οι εκλογές ψηφίζοντας οι μετανάστες, να έχει εκλεγεί οριακά κάποιος δήμαρχος με τις ψήφους των μεταναστών, που θα αναλάβει τα καθήκοντά του και θα έχει συγκροτηθεί το δημοτικό συμβούλιο έχοντας λάβει και κάποιες αποφάσεις, και μετά να ακυρωθεί η εκλογή αυτή. Φανταστείτε τι έχει να γίνει!

    Γι' αυτό, αλλά κυρίως διότι αυτό το νομοσχέδιο όχι απλά διαφοροποιεί ανεπανόρθωτα το εκλογικό σκηνικό στην πατρίδα μας, αλλά κυρίως πλήττει την ίδια την ελληνική κοινωνία καταστρέφοντας τους όποιους συνεκτικούς δεσμούς μας ενώνουν ως οργανική κοινότητα πολιτών, πλήττει δηλαδή αυτό που δεν κατάφεραν κατακτητές που μας κρατούσαν σκλαβωμένους επί αιώνες, κάνω έκκληση στον κάθε έναν συνάδελφο δημοτικό σύμβουλο ως άτομο, να βάλει την υπογραφή του ζητώντας γι' αυτό το νομοσχέδιο να αποφασίσει ο λαός με δημοψήφισμα. Ζητώ επίσης ανάλογο ψήφισμα να υιοθετήσει και το σώμα του Δημοτικού Συμβουλίου.

    Και, επιτέλους, ας μας απαντήσουν όλοι αυτοί που θέλουν να μας καθησυχάσουν λέγοντάς μας ότι ο ελληνικός λαός συμβίωσε αρμονικά επί αιώνες με αλλοφύλους: Πότε έγινε αυτό; Διότι, εγώ τουλάχιστον γνωρίζω ότι έγινε μόνο σε συγκεκριμένες εποχές, δηλαδή επί Ρωμαιοκρατίας, επί Βυζαντίου και επί Οθωμανοκρατίας! Σε εποχές δηλαδή που ο Ελληνισμός αγωνιζόταν μέσα σε υπερεθνικά κράτη να επιβιώσει βιολογικά και πολιτισμικά. Κι αυτό το κατάφερε χάρη στην αυτοσυνειδησία του και στην αίσθηση της κοινωνικής και πολιτισμικής ταυτότητάς του, που επιχειρείται σήμερα να πληγούν με το νομοσχέδιο αυτό. Αν αυτές οι εποχές είναι τα πρότυπα και τα σημεία αναφοράς όσων προσπαθούν να μας πείσουν για τα οφέλη αυτού του νομοσχεδίου, τότε αυτό είναι πράγματι ιδιαιτέρως αποκαλυπτικό!


    Το κείμενο αποτελεί την εισήγηση για το πρόγραμμα «Καλλικράτης» στην έκτακτη μονοθεματική συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου Θεσσαλονίκης στις 18 Φεβρουαρίου 2010. Ευχαριστώ ιδιαιτέρως τον βουλευτή Σερρών του ΛΑ.Ο.Σ. Ηλία Πολατίδη για τις υποδείξεις και την βοήθειά του στην συγκρότηση της τοποθέτησής μου επί του νομοσχεδίου.
    Κατηγορία: