Αμερικανικές εκλογές 2012: Το πολιτικό τέλος της λευκής Αμερικής;

  • Δημοσιεύτηκε: 07 Απρίλιος 2013

    Οι 57ες αμερικανικές εκλογές διεξήχθησαν στις 6 Νοεμβρίου 2012. Ο Δημοκρατικός Πρόεδρος Μπάρακ Ομπάμα, με υποψήφιο αντιπρόεδρο τον Τζο Μπάιντεν, επανεκλέχθηκε για 2η τετραετία, συγκεντρώνοντας 51% και 332 εκλέκτορες. Ο Ρεπουμπλικάνος υποψήφιος Πρόεδρος Μιτ Ρόμνεϊ, με υποψήφιο αντιπρόεδρο τον Πωλ Ράιαν ηττήθηκε, συγκεντρώνοντας 47% και 206 εκλέκτορες.

    Η νίκη του Ομπάμα έρχεται μετά από μία τετραετία στην οποία η αμερικανική Οικονομία βρίσκεται σε ύφεση. Παρά την ρητορική περί «αλλαγής» (change) και «ελπίδας» (hope), το κατά κεφαλήν ΑΕΠ μειώθηκε 1,8% την τετραετία 2008-2012, η ανεργία βρίσκεται στο υψηλό 8.2%, ο προϋπολογισμός έχει για 4η συνεχόμενη χρονιά έλλειμμα (7% του ΑΕΠ) και το δημόσιο χρέος ξεπέρασε το 100% του ΑΕΠ τον Οκτώβριο του 2012. Θεωρητικώς ο Ρεπουμπλικάνος Μιτ Ρόμνεϊ θα είχε εύκολο έργο στις εκλογές. Για ποιους λόγους τελικά δεν κατάφερε να νικήσει;

    α) Αλλαγή της δημογραφικής σύνθεσης. Η εκλογική βάση των Ρεπουμπλικάνων είναι από την εποχή του Ρίτσαρντ Νίξον ένας συνασπισμός λευκών Καθολικών, Νοτίων και Ευαγγελιστών. Αυτός ο συνασπισμός είναι όλο και πιο λευκός και γηρασμένος σε σχέση με τον μέσο Αμερικανό. Την ίδια ώρα, όλο και περισσότεροι νέοι ψηφοφόροι είναι στο πλευρό των Δημοκρατικών στον «πολιτιστικό πόλεμο», καθώς αυξάνονται οι πιθανότητες να είναι μη-λευκοί και άθρησκοι. Συνεπώς η δημογραφική αλλαγή καθιστά ευκολότερο το έργο των Δημοκρατικών στις εκλογές.

    Οι αριθμοί (από το exit poll του CNN) επιβεβαιώνουν αυτή την εκτίμηση:

    • Ως προς την φυλή, τον Ρόμνεϊ ψήφισε το 58% των λευκών Αμερικανών, αλλά μόλις το 27% των Ισπανόφωνων (Hispanics), 6% των μαύρων και 23% των Ασιατών.
    • Ως προς την ηλικία, τον Ρόμνεϊ ψήφισε το 56% των άνω των 65 χρονών και το 52% των μεταξύ 50 και 64 χρονών, αλλά μόνο το 36% των κάτω των 24 χρονών και το 38% των μεταξύ 25 και 29 χρονών.
    • Ως προς την θρησκεία, τον Ρόμνεϊ ψήφισε των 57% των Προτεσταντών και το 48% των Καθολικών, αλλά μόνο το 23% των εχόντων άλλη θρησκεία και το 26% των άθεων.

    β) Ήττα των συντηρητικών στον πολιτιστικό πόλεμο. Οι ΗΠΑ δεν είναι πλέον η χώρα που ήταν παλαιότερα. Ενδεικτικό της αλλαγής είναι ότι το 2008 ο Μπάρακ Ομπάμα κέρδισε την πολιτεία της Βιρτζίνια. Η Βιρτζίνια, γνωστή και ως «Παλαιό Βασίλειο» (Old Dominion), είναι γεμάτη με μνημεία για τον Ρόμπερτ Λη, αρχιστράτηγο των Νοτίων στον Αμερικανικό Εμφύλιο. Κι όμως ψήφισε τον πρώτο μαύρο Αμερικανό πρόεδρο! Ο Ομπάμα υποσχόταν προεκλογικά ότι θα φέρει την «αλλαγή», αλλά η αλλαγή είχε ήδη πραγματοποιηθεί. Γι' αυτό εξάλλου εξελέγη Πρόεδρος των ΗΠΑ.

    γ) Χαμηλή επιρροή του Ρόμνεϊ στην εργατική τάξη. Από το 2007 ήταν προφανές ότι ο Μπάρακ Ομπάμα είχε πρόβλημα με τους λευκούς εργάτες ψηφοφόρους. Οι Ρεπουμπλικάνοι κέρδισαν έδρες γερουσιαστών και βουλευτών στις εργατικές Μεσοδυτικές πολιτείες των ΗΠΑ, τις οποίες χρειαζόταν και ο Μιτ Ρόμνεϊ για να κερδίσει τις εκλογές. Ωστόσο ο Ρόμνεϊ ήταν ο λάθος Ρεπουμπλικάνος για να θέλξει αυτούς τους ψηφοφόρους. Η εμφάνισή του θυμίζει τα ανώτερα διευθυντικά στελέχη, τα οποία παίρνουν μπόνους για κάθε απόλυση εργατών. Ο Ομπάμα κατάφερε με επιτυχία να τον παρουσιάσει ως αδίστακτο καπιταλιστή σε αυτές τις πολιτείες.

    Το προεκλογικό σχόλιο του Ρόμνεϊ ότι «απευθύνεται στο 47% των Αμερικανών που δεν έχουν ανάγκη το κράτος» έδειξε ότι δεν είχε αισθήματα αλληλεγγύης για το μέσο Αμερικανό εργάτη. Την ίδια στιγμή ο Ομπάμα αποκατέστησε τις σχέσεις με αυτή την ομάδα ψηφοφόρων, ισχυριζόμενος ότι διέσωσε την αμερικανική αυτοκινητοβιομηχανία και παρουσιάζοντας τον Ρόμνεϊ ως τον άνθρωπο που ήθελε να την καταστρέψει.

    δ) Σφάλματα του Ρόμνεϊ σε ζητήματα εξωτερικής πολιτικής. Ο Ρόμνεϊ είχε εξαρχής δυσκολίες με την εξωτερική πολιτική, καθώς προσπαθούσε να παρουσιάσει τον εαυτό του ως «σκληρότερο» από τον Ομπάμα. Το σφάλμα όμως του Ομπάμα ήταν ότι ήταν υπερβολικά παρεμβατικός και η Αμερική είναι συνυπεύθυνη για το χάος που επικρατεί πλέον στην Λιβύη, αλλά και στην ευρύτερη περιοχή (στο γειτονικό Μάλι και στην Συρία κυριαρχεί η Αλ Κάιντα).

    Η δολοφονία του Αμερικανού πρεσβευτή στην Βεγγάζη από τρομοκράτες και η προσπάθεια της κυβέρνησης Ομπάμα να το παρουσιάσει ως επίθεση αγανακτισμένων διαδηλωτών ήταν ένα ακόμα σφάλμα. Αντί να αφήσει τον Τύπο να ασκήσει κριτική στον Ομπάμα, ο Ρόμνεϊ αρχικώς σχολίασε υπερβολικά το θέμα. Όμως στην κρίσιμη δεύτερη τηλεμαχία (για θέματα εξωτερικής πολιτικής) δεν είπε ευθέως την άποψή του, αλλά ενεπλάκη σε μία αόριστη συζήτηση περί της έννοιας της τρομοκρατίας. Ήταν μία καταστροφική στιγμή και το θέμα δεν επανήλθε στο προσκήνιο.

    ε) Η κληρονομιά του Τζορτζ Μπους. Οι Ρεπουμπλικάνοι είναι ένα κόμμα που έχει βαριά τραυματιστεί από την οκταετία του Τζορτζ Μπους του νεώτερου, που ακόμα δεν έχει ξεχαστεί. Παραδοσιακά είχαν μεγάλο προβάδισμα σε ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και οικονομίας. Το προβάδισμα αυτό δεν υπάρχει πλέον. Και ο Μιτ Ρόμνεϊ ήταν ο λάθος άνθρωπος για να ανανεώσει το κόμμα σε αυτά τα ζητήματα - μόνο ο Ρον Πωλ θα μπορούσε να το κάνει. Συνεπώς οι ψηφοφόροι εξακολουθούν να πιστεύουν ότι οι Ρεπουμπλικάνοι δεν είναι ικανοί να κυβερνήσουν.

    Τι συνέπειες θα έχει το αποτέλεσμα των αμερικανικών εκλογών; Στο εσωτερικό των ΗΠΑ, ο Ομπάμα θα προωθήσει μία νέα νομιμοποίηση λαθρομεταναστών, που θα καταστήσει περισσότερο πολυφυλετική (δηλαδή μη-λευκή) και πολυπολιτισμική (δηλαδή μη-αγγλόφωνη) την αμερικανική κοινωνία. Η νομιμοποίηση του γάμου των ομοφυλοφίλων θεωρείται δεδομένη. Η οικονομία θα συνεχίσει να αντιμετωπίζει ύφεση με μεγάλα ελλείμματα και υψηλή ανεργία, καθώς η οικονομική πολιτική του Ομπάμα απλώς ρίχνει (δανεισμένο) χρήμα στην αγορά και δεν αντιμετωπίζει τα σημαντικά προβλήματα της αμερικανικής οικονομίας, ειδικά από τον βιομηχανικό ανταγωνισμό με την Κίνα.

    Στο εξωτερικό ο Ομπάμα θα συνεχίσει να ακολουθεί λιγότερο «επεμβατική» πολιτική από αυτή των Ρεπουμπλικάνων. Αυτό είναι μάλλον θετικό για την Ελλάδα, η οποία βρίσκεται σε ευαίσθητο γεωστρατηγικό σημείο. Παράλληλα όμως η εξωτερική πολιτική θα επηρεαστεί από την πολυφυλετική και πολυπολιτισμική ιδεολογία του Μπάρακ Ομπάμα. Αυτό ίσως να έχει απρόβλεπτες αρνητικές συνέπειες για την Ελλάδα. Η πρόσφατη ταξιδιωτική οδηγία των ΗΠΑ που προειδοποιούσε τους μη-λευκούς Αμερικανούς πολίτες για τον κίνδυνο στην ασφάλειά τους στην Ελλάδα λόγω ... ρατσιστικών επιθέσεων είναι ενδεικτική της προσέγγισης της κυβέρνησης Ομπάμα απέναντι στο οξύτατο πρόβλημα λαθρομετανάστευσης που αντιμετωπίζει η Πατρίδα μας.


    Το άρθρο δημοσιεύθηκε στο τεύχος 35 (Φεβρουάριος-Μάρτιος 2013) του διμηνιαίου περιοδικού Patria.
    Κατηγορία: